Av. Bengü KöktenTaşınmaz alım satım işlemlerinde vekâletname kullanılması oldukça yaygın bir uygulamadır. Ancak bazı durumlarda vekil, kendisine verilen yetkiyi vekâlet verenin iradesine, talimatlarına ve menfaatlerine aykırı şekilde kullanarak ciddi hak kayıplarına neden olabilmektedir. Taşınmazın gerçek değerinin çok altında satılması, yakın akrabalara devredilmesi, satış bedelinin malike ödenmemesi veya vekâlet ilişkisinden doğan sadakat ve özen yükümlülüğünün ihlal edilmesi halinde tapu iptali ve tescil davası ile birlikte şartların oluşması durumunda tazminat davası açılması mümkündür.
Vekâletin Kötüye Kullanılması Nedir?
Vekil, Türk Borçlar Kanunu hükümleri gereğince vekâlet verenin haklı menfaatlerini korumak, sadakat ve özen yükümlülüğüne uygun hareket etmek zorundadır. Bu yükümlülüğün ihlal edilmesi halinde vekâlet görevinin kötüye kullanılması söz konusu olur. Özellikle taşınmazın gerçek değerinin çok altında satılması, vekilin yakınlarına devretmesi, vekâlet kapsamında bulunmayan işlemleri gerçekleştirmesi veya satış bedelini vekâlet verene teslim etmemesi en sık karşılaşılan hukuka aykırı uygulamalardır.
Vekilin Sorumlulukları Nelerdir?
Vekil; vekâlet verenin talimatlarına uygun hareket etmek, işlemleri dürüstlük kuralına uygun şekilde yürütmek, yaptığı işlemler hakkında hesap vermek ve elde ettiği bedelleri eksiksiz olarak vekâlet verene teslim etmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde hem hukuki hem de maddi sorumluluğu doğabilir. Vekilin sadakat ve özen borcuna aykırı hareket etmesi durumunda vekâlet verenin uğradığı zararların giderilmesi için dava açılması mümkündür.
Tapu İptali ve Tescil Davası Açılabilir mi?
Evet. Vekilin taşınmazı hukuka aykırı şekilde üçüncü kişilere devretmesi halinde, taşınmazı devralan kişinin iyi niyetli olmaması durumunda tapu iptali ve taşınmazın yeniden gerçek malik adına tescili talep edilebilir. Mahkeme, üçüncü kişinin iyi niyetli olup olmadığını olayın özelliklerine, delillere ve tarafların beyanlarına göre değerlendirir. Tapu iptalinin mümkün olmadığı durumlarda ise vekilin neden olduğu maddi zararların tazmini talep edilebilir.
Zamanaşımı Süresi
Vekâletin kötüye kullanılması nedeniyle açılan tapu iptali ve tescil davalarında olayın niteliğine göre zamanaşımı değerlendirilmektedir. Vekile karşı açılacak tazminat davalarında ise zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren yasal süreler içerisinde dava açılması gerekmektedir. Hak kaybı yaşamamak adına hukuki sürecin bir avukat tarafından yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.